Muốn đạt chuẩn kỹ năng CNTT phải biết phòng bệnh tâm thần do máy tính

Bộ TT&TT vừa ban hành Thông tư quy định Chuẩn kỹ năng sử dụng ứng dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân dự trực tiếp hoặc có can hệ đến hoạt động đánh giá kỹ năng sử dụng CNTT. Trong đó, để có thể đạt chuẩn kỹ năng sử dụng CNTT căn bản, các cá nhân phải đáp ứng rất nhiều đề nghị tưởng dễ nhưng không mấy người thực hiện được đầy đủ. Đáng chú ý là phải có hiểu biết về an toàn lao động và bảo vệ môi trường trong sử dụng CNTT-TT. Trong đó, phải biết một số loại bệnh tật bình thường hệ trọng đến việc dùng máy tính lâu dài như bệnh về mắt, xương khớp, thần kinh và cách ngừa. Biết các quy tắc an toàn khi sử dụng máy tính và các thiết bị kèm theo. Biết cách chọn phương án chiếu sáng (ví dụ: cường độ, hướng chiếu), chọn kiểu, kích tấc bàn ghế và sắp đặt vị trí bàn ghế, thiết bị phù hợp với bản thân. Biết cách chọn phong thái làm việc đúng, hiểu tác dụng của việc tập thể dục, giải lao, thư giãn khi làm việc lâu với máy tính. Hiểu công dụng của việc tái chế các bộ phận của máy tính, pin, hộp mực in khi không còn dùng. Biết cách thiết lập các lựa chọn tiện tặn năng lượng cho máy tính: tự động tắt màn hình, đặt máy tính ở chế độ ngủ, tự động tắt máy. Đối chiếu với Thông tư của Bộ TT&TT, phần nhiều cán bộ, công chức nhân viên trong các cơ quan quốc gia bây chừ không đạt chuẩn kỹ năng sử dụng CNTT cơ bản. Ảnh minh họa. Nguồn: Internet. Bên cạnh đó, phải hiểu các vấn đề an toàn thông báo cơ bản khi làm việc với máy tính như biết cách kiểm soát truy nhập, bảo đảm an toàn cho dữ liệu, cụ thể, phải hiểu khái niệm và vai trò của tên người dùng (user name), mật khẩu (password) khi truy nhập mạng và Internet; biết cách sử dụng mật khẩu tốt (không chia sẻ mật khẩu, đổi thay thường xuyên, chọn mật khẩu có độ dài phù hợp, xen lẫn giữa chữ cái và số); biết cách ngừa khi giao du trực tuyến, không để lộ hồ sơ cá nhân, hạn chế gửi thông báo cá nhân, cảnh giác với người lạ, cảnh giác với thư giả mạo; biết khái niệm và tác dụng của tường lửa (firewall); biết cách ngăn chặn đánh cắp dữ liệu bằng cách khóa máy tính, khóa dụng cụ lưu trữ khi rời nơi làm việc; hiểu tầm quan yếu của việc sao lưu dữ liệu dự phòng. Mặt khác, cá nhân chủ nghĩa muốn đạt chuẩn kỹ năng sử dụng CNTT căn bản cũng phải hiểu thuật ngữ bản quyền/quyền tác giả (copyright), biết cách nhận mặt một phần mềm có bản quyền như mã (ID) sản phẩm, đăng ký sản phẩm, giấy phép (license) dùng phần mềm; hiểu thuật ngữ ”thỏa thuận giấy phép cho người dùng cuối” (end-user license agreement); phân biệt được phần mềm dùng chung (shareware), phần mềm miễn phí (freeware), phần mềm mã nguồn mở (open source software); biết một số quy định cơ bản về pháp luật của Việt Nam liên can đến quyền bảo vệ dữ liệu, trách nhiệm quản lý, bảo vệ dữ liệu ở Việt Nam. Đối chiếu với hàng loạt tiêu chí mà Thông tư của Bộ TT&TT đề ra, phần lớn các cán bộ, công chức nhân viên trong các cơ quan quốc gia hiện giờ không đạt chuẩn kỹ năng dùng CNTT căn bản. Theo Thông tư của Bộ TT&TT, chuẩn kỹ năng dùng CNTT căn bản gồm 6 mô đun: Hiểu biết về CNTT căn bản, sử dụng máy tính cơ bản, Xử lý văn bản căn bản, sử dụng bảng tính cơ bản, sử dụng trình chiếu cơ bản, sử dụng Internet căn bản. Còn chuẩn kỹ năng dùng CNTT nâng cao gồm 9 mô đun: Xử lý văn bản nâng cao, dùng bảng tính nâng cao, sử dụng trình chiếu nâng cao, dùng hệ quản trị cơ sở dữ liệu, Thiết kế đồ họa hai chiều, Biên tập ảnh, Biên tập trang thông tin điện tử, An toàn, bảo mật thông tin, dùng phần mềm kế hoạch dự án. Cá nhân chủ nghĩa đạt chuẩn kỹ năng sử dụng CNTT cơ bản phải đáp ứng yêu cầu của tất tật 6 mô đun nêu trên. Còn cá nhân đạt chuẩn kỹ năng dùng CNTT nâng cao phải đạt Chuẩn kỹ năng dùng CNTT căn bản, song song đáp ứng yêu cầu của tối thiểu 3 mô đun trong số 9 mô đun quy định.